အစၥေရးႏိုင္ငံရွိ ဆိုရက္ခ္ ပင္လယ္ေရသန္႔စင္စက္႐ုံ

Sorek-Overview.jpg

အစၥေရးႏိုင္ငံ၏ ေရအရင္းအျမစ္ အခန္းက႑အား ကိုယ္စားျပဳသည့္ အစၥေရးျပခန္းမ်ား ပထမဆုံးအႀကိမ္အျဖစ္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလ ၁၇ ရက္မွ ၁၉ ရက္ အထိ Myanmar Event Park တြင္ျပဳလုပ္မည့္ “Myanmar Water2015” ျပပြဲ၌ ပူးေပါင္း ပါဝင္ျပသၾကမည္ ျဖစ္သည္။

အထက္ပါ ျပပြဲႏွင့္ပတ္သက္၍ အစၥေရးႏုိင္ငံရွိ ေရသန္႔စင္ လုပ္ငန္းတစ္ခုုအေၾကာင္း မိတ္ဆက္ေဖာ္ျပလိုုပါသည္။ ၎မွာ အစၥေရးႏိုင္ငံရွိ ဆိုရက္ခ္စက္႐ုံျဖစ္ၿပီး အဆုိပါ စက္႐ုံမွာ IDE ၏ ပင္လယ္ေရကို ေရခ်ိဳသန္႔စင္သည့္ နည္းပညာ (SWRO) အသုံးျပဳထားသည့္ စက္႐ုံျဖစ္ပါသည္။ ၎မွာ MIT ၏  နည္းပညာဆိုင္ရာ သုံးသပ္ခ်က္တြင္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ တိုးတက္မႈအရွိဆုံး ထိပ္တန္း နည္းပညာ ၁၀ ခု စာရင္းဝင္အျဖစ္ ပါဝင္ခဲ့ေသာ လုပ္ငန္း ျဖစ္ပါသည္။

ဆိုရက္ခ္ရွိ ကမၻာ့အႀကီးဆုံး SWRO နည္းပညာသုံး  ပင္လယ္ေရသန္႔စင္စက္႐ုံသည္ တစ္ရက္လွ်င္ ေသာက္သုံးႏိုင္ေသာ ေရ ၆၂၇,၀၀၀ ကုဗမီတာအထိ ထုတ္လုပ္ေပးသည္။ ထိုပမာဏသည္ ႏိုင္ငံအတြင္း သုံးစြဲေနေသာ ေရအရင္းအျမစ္၏ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္း နီးပါး ရွိသည္။ ပင္လယ္ေရသန္႔စင္ စက္႐ုံမ်ားသည္ အနီးအနားရွိ စက္႐ုံျဖင့္ ေပါင္းစပ္၍ ႏိုင္ငံ တြင္း ေရခ်ိဳေထာက္ပံ့မႈ ၄၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ရွိရာမွ ကိန္းဂဏန္းမ်ားအရ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္၌ ႏိုင္ငံတြင္း ေရခ်ိဳေထာက္ပံ့မႈ ၅၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ရွိလာမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ခန္႔မွန္းထားသည္။

“ဆိုရက္ခ္စက္႐ုံဟာ အရင္က reverse osmosis (RO) နည္းပညာ အေထာက္အပံ့ထက္ ပိုထိေရာက္မႈ ရွိေအာင္ လုပ္ႏိုင္တဲ့ စက္မႈပညာရပ္မ်ားစြာ ထည့္သြင္းထားပါတယ္။ အခု စက္႐ုံဟာ အခ်င္း ၈  လက္မထက္ စာရင္ ၁၆ လက္မ ရွိတဲ့ ဖိအားျပြန္ေတြ သုံးထားတဲ့ ပထမဆုံး ႀကီးမားလွတဲ့ ပင္လယ္ ေရသန္႔စင္စက္႐ုံ ျဖစ္ပါတယ္။ စက္႐ုံ ရဲ႕ စြမ္းအင္သုံးစြဲမႈကလည္း ႀကီးမားတဲ့ ပင္လယ္ေရသန္႔စင္ စက္႐ုံမ်ား အတြက္ ကမၻာေပၚမွာ စြမ္းအင္ အသုံးျပဳမႈအနည္းဆုံး စက္႐ုံတစ္ခုထဲမွာ အပါအဝင္  ျဖစ္ပါတယ္” MIT နည္းပညာဆုိင္ရာ  သုံးသပ္ခ်က္တြင္ ေရးသားထားသည္။

ဆိုရက္ခ္ ပင္လယ္ေရသန္႔စင္ စက္႐ုံသည္ အစၥေရးႏိုင္ငံ တဲလ္အဗစ္ၿမိဳ႕ေတာင္ဘက္ ၁၅ ကီလိုမီတာ အကြာတြင္ တည္ရွိသည္။ အဆိုပါစက္႐ုံသည္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာတြင္ စတင္လည္ ပတ္ခဲ့ၿပီး တစ္ရက္လွ်င္ ပင္လယ္ေရသန္႔စင္မႈ ပမာဏ ၆၂၄,၀၀၀ ကုဗမီတာ ထုတ္လုပ္ၿပီး ကမၻာ့အႀကီးဆုံး ပင္လယ္ေရသန္႔စင္ စက္႐ုံျဖစ္လာသည္။

 ပင္လယ္ေရသန္႔စင္သည့္ စက္႐ုံအေနျဖင့္ အစၥေရး၏ ႏိုင္ငံေတာ္ ေရေပးေဝေရးစနစ္သုိ႔ ေရခ်ိဳေထာက္ပံ့ရန္ seawater reverses osmosis (SWRO) လုပ္ငန္းစဥ္ကုိ အသုံးျပဳထားသည္။  ပင္လယ္ေရသန္႔စင္သည့္ စက္႐ုံ တည္ေဆာက္မႈကုိ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလတြင္ စတင္ခဲ့သည္။ အဆိုပါ စက္႐ုံကုိ အၿပီးသတ္ တည္ေဆာင္ရန္ စုစုေပါင္း ကန္ေဒၚလာ သန္း ၄၀၀ ခန္႔ ရင္းႏွီး ျမႇဳပ္ႏွံခဲ့သည္။

SWRO စက္႐ုံအစိတ္အပုိင္းမ်ား

ပင္လယ္ေရသန္႔စင္ စက္႐ုံမ်ားတြင္ အေရးတႀကီး ပါဝင္ရမည့္ အစိတ္အပိုင္းမွာ SWRO ပင္လယ္ေရသန္႔စင္ လုပ္ငန္းစဥ္ အသုံးျပဳမႈ ျဖစ္သည္။ SWRO ကိုစီးပြားေရးႏွင့္ နည္းပညာအျမင္မ်ား အရ လက္ေတြ႕အက်ဆုံး အရာအျဖစ္ လက္ခံထားၾကသည္။

စက္႐ုံ၏ အဓိကအစိတ္အပိုင္းမ်ားမွာ ပင္လယ္ကမ္းေျခႏွင့္ ခ်ိတ္ဆက္ထားေသာ ပိုက္လိုင္းမ်ားႏွင့္ ပင္လယ္ေရစုပ္ယူသည့္ စခန္း စသည့္ ေရသြယ္ယူရာစနစ္ တစ္ခုအတြင္း က်ယ္ျပန္႔စြာ လုပ္ေဆာင္မႈမ်ားျဖင့္ ပိုင္း၍ ခြဲျခားႏိုင္သည္။

ေရသြယ္ယူရာ စနစ္တြင္ တည္ၿငိမ္ေသာေရစီးဆင္းမႈ ျဖစ္ေပၚေစရန္ intake heads ပါဝင္သကဲ့သို႔ ကမ္းလြန္ပင္လယ္ေရစုပ္ယူရာ ေနရာႏွင့္ ဆားငန္ေရမ်ားကို ျမစ္ေခ်ာင္းဝသုိ႔ ပို႔လႊတ္ရာ ပိုက္လိုင္းမ်ားတြင္ intake heads ပါဝင္ရန္ လိုအပ္သည္။

ကမ္းလြန္ပင္လယ္ တစ္ဝိုက္ ၁.၁၅ ကီလိုမီတာအတြင္း တည္ရွိေသာ ပင္လယ္တြင္းေနရာ ႏွစ္ေနရာရွိ intake heads မွ ေရမ်ားကို စီးဝင္ေစၿပီး လုပ္ငန္းစဥ္အတြက္ ရယူထားသည္။ ေျမေအာက္ေရဝင္ရာ အေပါက္ ၂ ခုႏွင့္ ဆားငန္ေရ ထုတ္လႊင့္ရာ ပိုက္တစ္ခုတို႔ကို pipe jacking ေခၚဥမင္တူးေဖာ္ရာ နည္းလမ္းအသုံးျပဳ၍ တည္ေဆာင္ခဲ့ၾကသည္။ ဆားငန္ေရမ်ားကို ျမစ္ေခ်ာင္းဝသုိ႔ ပုိ႔လႊတ္သည့္ ပိုက္လိုင္းကို ေျမေအာက္အနက္ မီတာ၂၀ မွ တည္ေဆာက္ထားၿပီး ကမ္းေျခမွ စက္႐ုံအထိ ၁.၈၅ ကီလိုမီတာ ရွည္ေၾကာင္း သိရသည္။

အဆိုပါ ဥမင္တူးေဖာ္ရာနည္းလမ္းကို အဓိက်သည့္ ပင္လယ္ကမ္းေျခ ပိုက္လိုင္းမ်ား တည္ေဆာက္ရာတြင္လည္း အသုံးျပဳၾကသည္။

ပင္လယ္ေရစုပ္ယူရာ စခန္းတြင္ intake pit, oil monitors, vertical pumps ႏွင့္ ေဆးေၾကာသန္႔စင္မႈမ်ား အလိုအေလ်ာက္ လုပ္ႏိုင္သည့္ travelling screen မ်ားလည္း ရွိရန္ လိုအပ္သည္။

စက္႐ုံရွိ ေရသန္႔စင္မႈ မျပဳလုပ္မီ ႏွင့္ ျပဳလုပ္ၿပီး လုပ္ငန္းစဥ္

ကနဦးအေနျဖင့္ ေရကို သန္႔စင္မႈျပဳလုပ္ရာ လုပ္ငန္းစဥ္ အတြက္ chemical dosing ႏွင့္ flocculation basin တို႔ကို အသုံးျပဳၾကသည္။ Chemical dosing စခန္းတြင္ ႀကိမ္ႏႈန္းေျပာင္းလဲေပးသည့္ ကိရိယာျဖင့္ ေရစုပ္ pump ႏွစ္ခုတြင္ ေထာက္ပံ့ထားသည္။

အဆိုပါ ကိရိယာသည္ စက္႐ုံ၏ အခ်ိန္ႏွင့္အမွ် လိုအပ္သည့္ ေရစီးအားကုိ ထိန္းညိႇေပးသလို မိနစ္တိုင္း pump ၏ေရစုပ္အားကိုလည္း ထိန္းသိမ္းေပးႏိုင္သည္။

Flocculation basin သည္ အရည္အတြင္း ေပ်ာ္ဝင္ျခင္းမရွိေသာ အရာမ်ားကုိ ခြဲထုတ္ေပးေသာ လုပ္ငန္းစဥ္တြင္ အသုံးျပဳသည္။ ေရအတြင္း တည္ရွိေနေသာ မသန္႔စင္မႈမ်ားကို dual media gravity စစ္ထုတ္ျခင္းျဖင့္ ဖယ္ရွားႏိုင္သည္။

စစ္ထုတ္ထားေသာ ပင္လယ္ေရကုိ ဖိအားနည္းေရစုပ္ pump မ်ားျဖင့္ စုပ္ယူၿပီးေနာက္ ေရသန္႔စင္မႈအတြက္ reverse osmosis နည္းပညာျဖင့္ ေရသန္႔စင္ရာ ေနရာသို႔ ေပးပို႔ေပးသည္။

ဆိုရက္ခ္ေရသန္႔စင္စက္႐ုံ စီမံကိန္း ရည္ရြယ္ခ်က္

ဆိုရက္ခ္ေရသန္႔စင္ စီမံကိန္းသည္ ၂၀၀၀ ခုႏွစ္တြင္ အစၥေရးအစိုးရဆိုင္ရာ ေအဂ်င္စီျဖစ္သည့္ ေရသန္႔စင္ေရးဆုိင္ရာ အုပ္ေရးအဖြဲ႕ (WDA) မွစတင္သည့္ ေရသန္႔စင္ေရး တုိးခ်ဲ႕စီမံကိန္း၏ အစီအစဥ္ တစ္ရပ္ျဖစ္သည္။

အဆိုပါစီမံကိန္းကုိ ေျမထဲပင္လယ္ ကမ္းေျခတစ္ေလွ်ာက္ ႀကီးမားေသာ ပင္လယ္ေရသန္႔စင္ စက္႐ုံမ်ား တည္ေဆာက္ၿပီး ၂၀၂၀ ခုႏွစ္သုိ႔ ေရာက္ရွိသည့္အခါ တစ္ႏွစ္လွ်င္ ေရသန္႔ သန္းေပါင္း ၆၅၀ ကုဗမီတာခန္႔ ထုတ္လုပ္ေပးႏိုင္သည့္ အစီအစဥ္တစ္ခု ျဖစ္လာရန္ ေမွ်ာ္မွန္းထားသည္။

၎ေအဂ်င္စီအေနျဖင့္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ ေရကုဗမီတာ သန္း ၂၉၀ ခန္႔ထုတ္လုပ္ႏိုင္သည့္ အက္ရွ္ကီလြန္၊ ပါမာဟင္းႏွင့္ ဟက္ဒရာစက္႐ုံမ်ားကို တည္ေဆာက္ထားသည္။

စက္႐ုံသစ္သည္ အစၥေရးႏိုင္ငံ ေရေသာက္သုံးမႈ ၁၀ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ ေရသုံးစြဲမႈ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္းကို တာဝန္ယူေပးသည္။

အစၥေရး၏ အႀကီးမားဆုံး SWRO စက္႐ုံတြင္ ပါဝင္ေသာ ကုမၸဏီဆိုရက္ခ္ေရသန္႔စင္ ကုမၸဏီ (SDL) သည္ ၂၅ ႏွစ္တိုင္ ဆိုရက္ခ္အတြင္း ပင္လယ္ေရသန္႔စင္ စက္႐ုံအတြက္ ရံပုံေငြရွာေဖြျခင္း၊ စီမံကိန္းမ်ား ခ်မွတ္ျခင္း၊ တည္ေဆာက္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ျခင္းႏွင့္ လည္ပတ္ျခင္းတုိ႔ကုိ သေဘာတူစာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္ဆို၍ လုပ္ကိုင္လ်က္ရွိသည္။

SDL သည္ ပင္လယ္ေရသန္႔စင္ စီမံကိန္းအတြက္ တည္ေထာင္ထားသည့္ အဖြဲ႔အစည္းျဖစ္ၿပီး ကုမၸဏီႏွစ္ခုက ပူးေပါင္း တည္ေထာင္ထားျခင္း ျဖစ္သည္။ အဆိုပါအဖြဲ႕အစည္းကုိ ဦးေဆာင္သည့္ IDE Technologies သည္ရွယ္ယာ ၅၁ ရာခိုင္ႏႈန္းပိုင္ဆုိင္ထားသည္။

Hutchison Group မွ Hutchison Whampoa ကအျပည့္အဝ ပုိင္ဆိုင္သည့္ ကုမၸဏီခြဲ Hutchchison Water သည္ ကုမၸဏီႏွစ္ခု ပူးေပါင္းမႈအတြင္း ရွယ္ယာ ၄၉ ရာခိုင္ႏႈန္း ပိုင္ဆိုင္ထားသည္။