Microsoft ၏ အေရွ႕ေတာင္အာရွေဒသဆိုင္ရာ ဥပေဒႏွင့္ ေကာ္ပိုရိတ္ေရးရာ ဒါ႐ိုက္တာ Dr.Astird S.Tuminez ႏွင့္ ေတြ႕ဆံုျခ

IMG_3261.jpg

Microsoft ၏ အေရွ႕ေတာင္အာရွေဒသဆိုင္ရာ ဥပေဒႏွင့္ ေကာ္ပိုရိတ္ေရးရာ ဒါရိုက္တာ Dr.Astird S.Tuminez ႏွင့္ နည္းပညာသတင္းေထာက္အခ်ဳိ႕တို႔ ေမလ (၂၈) ရက္ေန႔ က ေနျပည္ေတာ္တြင္ ေတြ႕ဆံုခဲ့သည္မွ ေျပာၾကားခ်က္၊ ေမးျမန္းေျဖၾကားခ်က္မ်ား ျဖစ္ပါသည္။

ေမး- Microsoft က Cyber လံုၿခံဳေရးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေဆာင္ရြက္မယ့္ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြကို သိလိုပါတယ္။

ေျဖ- Microsoft အေနနဲ႔ Cyber လံုၿခံဳေရးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး လုပ္ငန္းေတြကို ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။ အဲဒါေတြထဲက တစ္ခုကေတာ့ ပညာေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ Cyber နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ပညာေပးလုပ္ငန္းေတြလုပ္သြားမွာပါ။ ေဆာင္ရြက္တဲ့အခါ အစိုးရအေနနဲ႔ ပါဝင္ပတ္သက္မႈကလည္း အေရးႀကီးပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ Cyber Security Law က ဘယ္မွာလဲ။ အဲဒါေတြလည္း လိုအပ္တယ္။ ေနာက္ၿပီး Public Private Partnership ကလည္း အေရးႀကီးပါတယ္။ ကြ်န္မတို႔ဆီမွာ CERT ဆိုတဲ့အဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႔ရွိတယ္။ Cyber Security နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဒီအဖြဲ႔နဲ႔ေပါင္း လုပ္ေနတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္လည္း ဒီလိုေဆာင္ ရြက္ခ်က္မ်ိ ဳးေတြကို အေကာင္အထည္ေဖာ္သြားမွာပါ။ ကမ႓ာပၚမွာ စကၠန္႔တိုင္းမွာ ဆိုက္ဘာရာဇဝတ္မႈေတြျဖစ္ေပၚေနပါတယ္။ တစ္စကၠန္႔ကိုလူ ၁၂ ေယာက္ကသားေကာင္ျဖစ္ေနတယ္။ သူ႔အတြက္ ကုန္က်စားရိတ္က ေဒၚလာ ၄၅၀ ဘီလီယံကုန္က် တယ္။ Cyber Attack ကို မိုဘိုင္းဖုန္းေတြ သံုးစြဲမႈမ်ားလာတာနဲ႔အမွ် ကာကြယ္ဖို႔လိုလာတယ္။ ဘဏ္လုပ္ငန္းကလည္း Cyber Attack ျပဳလုပ္တဲ့ သူအႀကိဳက္ဆံုးအရာျဖစ္ေနတယ္။ Cyber Crime ေၾကာင့္ စီအီးအိုရာထူးေတြယူထားတဲ့သူေတြက အလုပ္ေတြ ဆံုးရံႈးခဲ့ၿပီးတာမ်ိ ဳးေတြရွိပါတယ္။

ေမး- ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ တရား၀င္မဟုတ္တဲ့ေဆာ့ဖ္၀ဲသံုးစြဲေနမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သံုးသပ္ေပးပါ။

ေျဖ- တရားဝင္ထုတ္ထားတဲ့ေဆာ့ဖ္ဝဲေတြကိုပဲ သံုးၿပီး တရားမဝင္ျဖန္႔ခ်ိေနတဲ့ ေဆာ့ဖ္ဝဲကို လံုးဝမသံုးစြဲပါနဲ႔။ International Data Corporation (IDC) နဲ႔ National University of Singapore (NUS) တို႔ကေန ႏိုင္ငံေပါင္း (၁၁) ႏိုင္ငံမွာျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ ေလ့လာခ်က္ေတြအရ တရားမဝင္ေဆာ့ဖ္၀ဲသံုးစြဲ လိုက္တဲ့ကြန္ပ်ဴ တာအသစ္ (၂၀၃) လံုးမွာ ၆၁ ရာခိုင္ႏႈန္းက malware ေတြ ပါဝင္ေနတယ္လို႔ ေတြ႕ရွိရ ပါတယ္။ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံျဖစ္တဲ့ ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ တရားမဝင္ေဆာ့ဖ္ဝဲေတြ ထည့္ထားတဲ့ ကြန္ပ်ဴ တာအသစ္ေတြရဲ႕ ၈၄ ရာခိုင္ႏႈန္းက Malware ပါဝင္ေနတယ္ လို႔ေတြ႔ရွိရတယ္။ တရုတ္ႏိုင္ငံမွာေတာ့ ၈၅ ရာခိုင္ႏႈန္းပါ။

ေမး- ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ Microsoft က ဘယ္လိုလုပ္ငန္းေတြ လုပ္သြားမွာပါလဲ။

ေျဖ- ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ Microsoft အေနနဲ႔ လုပ္ငန္းေတြ စတင္လုပ္ကိုင္သြားေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း၊ ဝန္ႀကီးဌာန၊ စာၾကည့္တိုက္ေတြနဲ႔ပူးေပါင္းၿပီး အသိပညာေပး လုပ္ငန္းေတြ လုပ္သြားမယ္။ ဒီႏွစ္အတြင္းမွာ အခမဲ့ဝန္ေဆာင္မႈေတြကို အမ်ားျပည္သူေရွ႕ယူေဆာင္ေပးသြားေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ Dream Spark လို႔ေခၚတဲ့ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ကို တကၠသိုလ္ပညာေရးအဖြဲ႕ အစည္းေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းသြားမယ္။ Dream Spark ကို ေက်ာင္းသားေတြကို သံုးႏွစ္တာကာလ ေပးသံုးမယ္။ အရည္အေသြးေကာင္းေကာင္း အသံုးျပဳႏိုင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္သြားမယ္။ ဒါ့အျပင္ Biz Spark အတြက္လည္း သံုးႏွစ္ကာလ အခမဲ့ေပးသံုးမယ္။

ေမး- Dream Spark၊ Biz Spark အဖြဲ႔၀င္ျဖစ္ဖို႔ ဘာေတြ လိုအပ္မလဲ။

ေျဖ- Dream Spark၊ Biz Spark အဖြဲ႕ဝင္ျဖစ္လာဖို႔အတြက္ သတ္မွတ္ထားတဲ့ လိုအပ္ခ်က္ေတြရွိရမယ္။ အဖြဲ႕ဝင္ေတြကို အခမဲ့သင္တန္းေတြ ေပးသြားဖို႔ရွိတယ္။ အစိုးရအဖြဲ႔အစည္းေတြ ကုမၸဏီေတြကို တရားဝင္ေဆာ့ဖ္ဝဲေတြ ေရာင္းခ်သြားဖို႔ ရွိတယ္။

ေမး- တရား၀င္ေဆာ့၀ဲသံုးတာနဲ႔ တရားမ၀င္ ေဆာ့ဖ္၀ဲသံုးတာ ဘာကြာျခားသြားမလဲ။

ေျဖ- ကြန္ပ်ဴ တာ Malware ေတြကေန ကာကြယ္ႏိုင္မယ္။ Spam ေတြ အႏၲရာယ္ကေန ကာကြယ္ႏိုင္မယ္။ ဘဏ္ေတြအေနနဲ႔လည္း ေဆာ့ဖ္ဝဲအစစ္ (တရားဝင္ေဆာ့ဖ္ဝဲ) ေတြ မသံုးဘူး ဆိုရင္ အက်ဳိးအျမတ္ မရႏိုင္ပါဘူး။

ေမး- Cyber Security နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေဆာင္ရြက္ဖို႔ ဘယ္လိုမူ၀ါဒေတြခ်မွတ္ထားပါသလဲ။

ေျဖ- Microsoft Cyber Crime Center ဆိုတာရွိပါတယ္။ အဲဒီစင္တာကေန ေဆာင္ရြက္မယ့္ မူဝါဒေတြ ခ်မွတ္ထားတယ္။ ႏိုင္ငံတကာမွာ Cyber Security ေတြ ဘယ္လိုလုပ္ေနသလဲ ဆိုတာေတြ အားလံုးျမန္မာႏိုင္ငံကို ယူေဆာင္လာမယ္။ အဲဒါနဲ႔ပတ္သတ္ၿပီး လႈပ္ရွားမႈေတြ လုပ္မယ္။

ေမး- ျမန္မာႏိုင္ငံမွာက Cyber Security Law မရွိေသးေတာ့ အဲဒီအေပၚကိုလည္း ဘယ္လိုျမင္ပါသလဲ။

ေျဖ- ဥပေဒတစ္ခုျဖစ္လာဖို႔က အခ်ိန္ယူရတယ္၊ ဥပေဒျဖစ္လာရင္လည္း လူေတြက လိုက္နာဖို႔ အခ်ိန္ယူ ေဆာင္ရြက္သြားဖို႔လိုတယ္။

ေမး- ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ Microsoft လိုင္စင္ေဆာ့ဖ္၀ဲေတြကို ဘယ္လိုႏႈန္းထားေတြနဲ႔ ၀ယ္ယူႏိုင္မွာပါလဲ။

ေျဖ- ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လူအမ်ားစု ဝယ္ယူႏိုင္တဲ့ႏႈန္းထားနဲ႔ လိုင္စင္ေဆာ့ဖ္ဝဲေတြ ဝယ္ယူႏိုင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္သြားဖို႔ရွိတယ္။ ဥပမာ တကၠသိုလ္အတြက္ အခမဲ့ ေပးသံုးတာမ်ိဳိးေတြျဖစ္ လာေအာင္ ေဆာင္ရြက္သြားမယ္။ သိပၸံနဲ႔နည္းပညာဝန္ႀကီးဌာန၊ ပညာေရးဝန္ႀကီးဌာန စတာေတြနဲ႔ MOU ထုိးသြားၿပီး အခမဲ့ Training ေတြလုပ္သြားမယ္။ Cloud ကေန ေဒါင္းလုပ္ ဆြဲႏိုင္တာမ်ဳိးေတြ ျဖစ္လာေအာင္ ေဆာင္ရြက္သြားမယ္။ ေနာက္ၿပီး အခုျမန္မာႏိုင္ငံမွာ Office 365 Service လည္း ရေနပါၿပီ။ ဝင္ၾကည့္ၾကည့္ပါ။

ေမး- အဲဒီအစီအစဥ္ေတြအားလံုးကို ဘယ္အခ်ိန္မွာ အေကာင္အထည္ ေဖာ္သြားမွာပါလဲ။

ေျဖ- ေဆာင္ရြက္ဖို႔ စီစဥ္ေနတဲ့ အရာအားလံုးကိုျဖစ္ႏိုင္ရင္လာမယ့္ ၁၂ လာအတြင္းမွာ အေကာင္အထည္ ေဖာ္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ နည္းနည္းခ်င္းစီ ခပ္ေသးေသးကေနစသြားမယ္။ တစ္ျဖည္းျဖည္းခ်င္း က်ယ္ျပန္႔လာမွာျဖစ္ပါတယ္။ Dream Spark ကိုတကၠသိုလ္တစ္ခုႏွစ္ခုနဲ႔စတင္သြားမယ္။ အဲဒီ ကေန Biz Spark ကိုကူးလာမယ္။ Microsoft မွာ ျမန္မာစာ စနစ္အတြက္လည္း ေဆာင္ရြက္ေနဆဲပါပဲ။

ေမး -ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕အိုင္စီတီက႑နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သံုးသပ္ေပးပါ။

ေျဖ- ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔ အိုင္စီတီဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈက ေအာက္ဆံုးအေျခအေနမွာ အၿမဲတမ္းပါတယ္။ ၇၀ ရာ ခိုင္ႏႈန္းက လွ်ပ္စစ္မရွိဘူး။ ဒါေပမဲ့ ဒါဟာ အခြင့္အေရးတစ္ခုျဖစ္တယ္။ ဒီေန႔ေခတ္မွာ တယ္လီေနာ၊ အူရီဒူးတို႔က ကြန္ရက္လႊမ္းၿခံဳႏိုင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေနၾကတယ္။ အိုင္စီတီက႑ဟာ စီးပြားေရး၊ ပညာေရး၊ ဆက္သြယ္ေရးေတြကို အေထာက္အ ပံ့ေပးႏိုင္မယ္။ ေနာက္ ငါးႏွစ္ ဆယ္ႏွစ္ေလာက္မွာ အိုင္စီတီက႑ တိုးတက္လာမယ္ဆိုရင္ အိုင္စီတီလံုၿခံဳေရးကအေရးႀကီးတယ္။ အိုင္စီတီလံုျခံဳေရးပိုင္းဆိုင္ရာ ျပႆ     နာျဖစ္လာရင္ အိုင္စီတီကို လူေတြ ယံုၾကည္မႈေပ်ာက္သြား မယ္။ အိုင္စီတီကို ဘဏ္ဆိုင္ရာ၊ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းဆိုင္ရာေတြမွာ အသံုးျပဳတာမို႔ အဲဒီဟာေတြကိုလည္း ယံုၾကည္မႈ ထိခိုက္လာမယ္။ Microsoft အေနနဲ႔ ဒါကို ကူညီေပးဖို႔ ပညာေပးလုပ္ငန္းေတြ ေဆာင္ရြက္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။