ဆိုက္ဘာလံုၿခံဳေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ အေထြေထြ

ဆိုက္ဘာလံုၿခံဳေရးဦးစီးဌာနက လက္ရွိဘာေတြေဆာင္ရြက္ေနသလဲ

ဦးရဲႏိုင္မိုး (ၫႊန္ၾကားေရးမွဴဳး၊ ပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာန၊ သတင္းအခ်က္အလက္ နည္းပညာႏွင့္ ဆိုက္ဘာလံုၿခံဳေရး ဦးစီးဌာန)

ျပည္သူေတြကို ပညာေပးတဲ့ အစီအစဥ္ေတြကို လုပ္ေနတယ္၊ ျမန္မာ့အသံမွာ 3D Animation နဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ဆိုက္ဘာလံုၿခံဳေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ သိရွိသင့္တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကို ထုတ္ျပန္ခဲ့တာေတြ ရွိပါတယ္။ ကာတြန္းစာအုပ္ေတြကို ကြ်န္ေတာ္တို႔ ျဖန္႔ေဝပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ လူငယ္ေတြၾကားထဲမွာ ဆိုက္ဘာလံုၿခံဳေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ စိတ္ဝင္စားမႈေတြပိုလာေအာင္ ၿပိဳင္ပြဲေလးေတြ လုပ္ေပးပါတယ္။ ၿပိဳင္ပြဲႏွစ္ႀကိမ္ လုပ္ၿပီးပါၿပီ။ ပထမတစ္ႀကိမ္ကို ကြ်န္ေတာ္တို႔ ၂၀၁၅ မွာလုပ္ၿပီးေတာ့ အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံကို အႏိုင္ရတဲ့အသင္းကို ေစလႊတ္ၿပီးေတာ့ အာဆီယံႏိုင္ငံအခ်င္းခ်င္း ယွဥ္ၿပိဳင္ခဲ့ပါတယ္။ အခုထိုင္းႏိုင္ငံကို ေစလႊတ္ဖို႔ရွိပါတယ္။ ထိုင္းမွာလည္း အာဆီယံႏိုင္ငံအခ်င္းခ်င္း ဆိုက္ဘာဂိမ္းေတြကို ယွဥ္ၿပိဳင္ရမွာပါ။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ဌာနအေနနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈေတြ ရွိပါတယ္၊ အာဆီယံ၊ ဂ်ပန္စတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းေတြေပါ့၊ အဖြဲ႕ဝင္အေနနဲ႔ ပါဝင္ထားၿပီးေတာ့ ပူးေပါင္းပါဝင္ လႈပ္ရွားေနတယ္။

ျပည္တြင္းဆိုက္ဘာတိုက္ခိုက္မႈမ်ားႀကံဳရင္ ဘယ္ကိုဆက္သြယ္ရမလဲ

ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ ဝက္ဘ္ဆိုက္မ်ားအေနျဖင့္ ဆိုက္ဘာတိုက္ခိုက္မႈမ်ား ျဖစ္ေပၚပါက နည္းပညာအကူအညီ ရယူႏိုင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း သတင္းထုတ္ျပန္ ထားသည္။

mmCert သို႔ ဆက္သြယ္ႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။ ဆိုက္ဘာတိုက္ခိုက္မႈမ်ား ျဖစ္ေပၚပါက နည္းပညာ အကူအညီရယူရန္ mmCert, အမ်ိဳးသား
ဆိုက္ဘာလံုၿခံဳေရး ဗဟိုဌာန၊ သတင္းအခ်က္အလက္ႏွင့္ ဆိုက္ဘာလံုၿခံဳေရးဦးစီးဌာန၊ ဖုန္း ၀၁၆၅၀၈၉၁၊ ၀၆၇၃၄၂၂၆၃၃၊ အီးေမးလ္ [email protected] သို႔ ဆက္သြယ္ အကူအညီေတာင္းခံႏိုင္ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ထားသည္။ www.forestdepartment.gov.mm၊ www.dryzonegreening.gov.mm၊ www.tnrpmoecaf.gov.၊ www. surveydepartment.gov.mm၊ www.myanmarchm.gov.mm ဝက္ဘ္ဆိုက္ငါးခုကို Defacement Attack ျဖင့္ တုိက္ခိုက္ခံရၿပီး သိလွ်င္ သိခ်င္းတံု႔ျပန္ ေဆာင္ရြက္ဖြယ္ရာမ်ားကို mmCERT က အေၾကာင္းၾကားခဲ့သျဖင့္ ျပန္လည္ျပင္ဆင္ႏိုင္ခဲ့ေၾကာင္း သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားျခင္းျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ Malware ႏွင့္ ေတြ႕ႀကံဳမႈႏႈန္း

ၾသဂုတ္လကုန္က Microsoft Asia Pacific မွ ၎တို႔၏ ကမၻာလံုးဆိုင္ရာ လံုၿခံဳေရးေထာက္လွမ္းမႈ အစီရင္ခံစာ (Security Intelligence Report – SIR)၊ အတြဲ ၂၂ မွ ေတြ႕ရွိခ်က္မ်ားကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ရာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဆိုက္ဘာလံုၿခံဳေရး အေၾကာင္းအရာလည္း ပါဝင္ခဲ့သည္။ ျမန္မာ၊ ဘဂၤလားေဒ႔ရွ္၊ ကေမၻာဒီးယား၊ အင္ဒိုနီးရွားႏွင့္ ဗီယက္နမ္တို႔သည္ အာရွပစိဖိတ္ေဒသတြင္ Software မ်ားမွ တိုက္ခိုက္မႈကို ခုခံႏိုင္စြမ္းအနည္းဆံုး ႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရေၾကာင္း၊ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီမွ မတ္လအထိ ဆန္းစစ္ေလ့လာရာ၌ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ Malware (ကြန္ပ်ဴတာႏွင့္ ကြန္ပ်ဴတာစနစ္မ်ားကိုေႏွးေကြးေစ၊ ပ်က္စီးေစသည့္ Software တစ္မ်ဳိး) မ်ားႏွင့္ ထိေတြ႕မႈမွာ ပ်မ္းမွ် ၂၃.၈% ရိွေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရေၾကာင္း ယင္းအစီရင္ခံစာတြင္ေဖာ္ျပထားသည္။ ထိုအစီရင္ခံစာအရ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္၊ ဇန္နဝါရီမွ မတ္လအတြင္း၊ အာရွပစိဖိတ္ေဒသ အတြင္း၌ ျမန္မာ၊ ကေမၻာဒီးယား၊ ဗီယက္နမ္၊ အင္ဒိုနီးရွားႏွင့္ ဘဂၤလားေဒ႔ရွ္ႏုိင္ငံမ်ားရွိ Microsoft
၏ တစ္ၿပိဳင္နက္ ေျဖရွင္းေပးႏုိင္သည့္ လံုၿခံဳေရးကာကြယ္မႈ ထုတ္ကုန္မ်ားကို အသံုးျပဳေနေသာ ကြန္ပ်ဴတာေလးလံုးလွ်င္ တစ္လံုးမွာ Malware ႏွင့္ ေတြ႕ႀကံဳခဲ့ေၾကာင္း သတင္းပို႔ခဲ့သည္ဟုဆိုသည္။ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ပထမေလးလပတ္အတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ Malware ႏွင့္ေတြ႕ႀကံဳမႈႏႈန္းမွာ ပ်မ္းမွ် ၂၃.၈% ရွိသည္ကိုေတြ႕ရေၾကာင္း၊ ထိုပ်မ္းမွ်ႏႈန္းသည္ ႏိုင္ငံတကာတြင္ ေတြ႕ႀကံဳရမႈပ်မ္းမွ်ႏႈန္း ၉ % ထက္ ႏွစ္ဆမကပိုမ်ားေနျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း၊ တစ္ဖက္တြင္မူ စင္ကာပူႏွင့္ နယူးဇီလန္တုိ႔ကဲ့သုိ႔ အာရွပစိဖိတ္တြင္ နည္းပညာဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ျမင့္မားသည့္ႏုိင္ငံမ်ားသည္ ကမၻာလံုးဆိုင္ရာ ပ်မ္းမွ်ႏႈန္းထက္ ပိုေကာင္းမြန္ေအာင္ လုပ္ေဆာင္ထားႏိုင္ၾကေၾကာင္း ေဖာ္ျပထား
သည္။

“ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ ဒီဂ်စ္တယ္ႏိုင္ငံ တစ္ခုျဖစ္လာဖုိ႔အတြက္ ေလွ်ာက္လွမ္းလ်က္ရွိပါတယ္၊ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ Office365 နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး စိတ္ပါဝင္စားမႈ ျမင့္မားတာကို ေတြ႕ရွိခဲ႔ရၿပီး ဆုိက္ဘာလံုၿခံဳေရးဟာ အဖြဲ႕အစည္းေတြအေနနဲ႔ ဒီဂ်စ္တယ္စနစ္သို႔ ေျပာင္းလဲဖို႔အတြက္ အေရးပါတဲ့ အေၾကာင္းရင္းတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္၊ SIR အစီရင္ခံစာအရ ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ malware မ်ားရဲ႕တိုက္ခိုက္မႈကို အခံရႏိုင္ဆံုးႏိုင္ငံမ်ားမွာ ပါဝင္ေနၿပီး Microsoft က ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းမွာရွိတဲ့ ပုဂၢလိကနဲ႔ ျပည္သူပိုင္အဖြဲ႕အစည္းအားလံုးကို ၎တို႔ရဲ႕အင္တာနက္ လံုၿခံဳေရးအေၾကာင္း ပိုမိုစဥ္းစားဖို႔ တိုက္တြန္းလိုပါတယ္။ ကုမၸဏီမ်ားရဲ႕ အြန္လိုင္းပိုင္ဆိုင္မႈမ်ားနဲ႔ အခ်က္အလက္မ်ားကို ဒီဂ်စ္တယ္စနစ္သို႔ အသြင္ကူးေျပာင္းေနခ်ိန္မွာ ကူညီကာကြယ္ေပးမယ့္ အဖြဲ႕တစ္ခုက ကၽြန္မတို႔ဆီမွာ အဆင္သင္႔ရွိပါတယ္” ဟု Microsoft Asia Pacific မွ Marketing and Operations Lead ျဖစ္သူ Rena Chai ကေျပာၾကားသည္ဟု သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ Cloud နည္းပညာႏွင့္ မုိဘုိင္းစနစ္သုံး ဝန္ေဆာင္မႈမ်ားကို
ဦးစားေပးေသာ ႏိုင္ငံတစ္ခုျဖစ္လာၿပီး KBZ Bank၊ Awba စသည့္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ အျခားအဖြဲ႕အစည္းမ်ားသည္ ဒီဂ်စ္တယ္စနစ္သို႔
ေျပာင္းလဲလာၾကသည့္ အေနအထားတြင္ ဆုိက္ဘာလုံၿခံဳေရးသည္ မျဖစ္မေန ဂ႐ုျပဳရမည့္ ကိစၥတစ္ရပ္ျဖစ္လာေၾကာင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ၿပီးခဲ့သည့္ ဇန္နဝါရီလက စတင္အသံုးျပဳခဲ့ေသာ Microsoft Office365 ကဲ့သို႔ေသာ Software မ်ားသည္ အခ်က္အလက္ႏွင့္ Cloud လံုၿခံဳေရးကို လုပ္ေဆာင္ ေပးသည့္အျပင္ အသံုးျပဳရျမန္ဆန္မႈ၊ ပူးတြဲအသံုးျပဳႏိုင္မႈႏွင့္ ကုန္ထုတ္
စြမ္းရည္မ်ား တိုးျမႇင့္ေပးႏုိင္ေၾကာင္း ယင္းတို႔ကဆိုထားသည္။

Microsoft ၏အစီရင္ခံစာတြင္ သီးျခားေစ်းကြက္ ၁၀၀ ေက်ာ္မွ Cloud ကို ထိခိုက္ေစေသာ အခ်က္အလက္ႏွင့္ ျဖစ္ရပ္ပံုစံမ်ားအျပင္ အဆံုးသတ္အမွတ္မ်ားကို ေျခရာခံေပးထားျခင္းျဖစ္သည္။ ၎တြင္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအေနျဖင့္ တိုက္ခိုက္မႈမ်ားကို ပိုမိုေကာင္းမြန္စြာကာကြယ္ႏိုင္ရန္၊ ေထာက္လွမ္းသိရွိႏိုင္ရန္ႏွင့္ ျပန္လည္တုံ႔ျပန္ႏိုင္ရန္အတြက္ အေကာင္းဆံုး လုပ္ေဆာင္မႈပံုစံမ်ားႏွင့္ ေျဖရွင္းမႈမ်ားကိုလည္း မွ်ေဝေပးထားေၾကာင္း ဆိုသည္။

Malware တိုက္ခိုက္မႈေၾကာင့္ ထိခိုက္ႏိုင္မႈအျမင့္မားဆံုး အာရွ-ပစိဖိတ္ႏိုင္ငံမ်ား

1. ဘဂၤလားေဒ႔ရွ္
2. ကေမၻာဒီးယား
3. အင္ဒိုနီးရွား
4. ျမန္မာ၊ ဗီယက္နမ္
5. နီေပါ
6. ထိုင္း
7. ဖိလစ္ပိုင္
8. သီရိလကၤာ
9. မေလးရွား
10. ကိုရီးယား
11. စင္ကာပူ
12. နယူးဇီလန္

သင့္၏ကြန္ပ်ဴတာမွာ Virusကူးစက္ခံရေၾကာင္းဘယ္လိုသိႏိုင္သလဲ

– သာမန္ထက္ပိုေႏွးၿပီး အေျပာင္းအလဲမရွိစြာ run ေနျခင္း။

– တုံ႔ျပန္မႈေႏွးျခင္း သို႔မဟုတ္ မၾကာခဏ lock က်ျခင္း။

– မိနစ္အနည္းငယ္တိုင္း restart က်ျခင္းႏွင့္ crash ျဖစ္ျခင္း။

– Auto restart က်ၿပီး window ျပန္မတက္လာႏုိင္ျခင္း။

– Application မ်ား မွန္ကန္စြာအလုပ္မလုပ္ျခင္း။

– Print ထုတ္ျခင္းကို မွန္ကန္စြာမျပဳလုပ္ႏုိင္ျခင္း။

– တစ္မူထူးျခားေသာ errormessage မ်ားေတြ႕ျခင္း။ ထူးျခားကြဲျပားေသာ menu ႏွင့္ dialog box မ်ားေတြ႕ျခင္းတို႔ျဖစ္ပါတယ္။

– Folder တစ္ကိုဖြင့္လိုက္တိုင္း တျခားေနရာ (သို႔) My Document Folder သို႔ ေရာက္ေရာက္သြားျခင္း။

– Run box တြင္ regeditcmd ႐ိုက္ေသာ္လည္း registry editor တက္မလာေတာ့ျခင္း။

– Control panel တြင္ Folder Options မေတြ႕ရေတာ့ျခင္း

– Task Manager ဖြင့္မရျခင္း။

– C:\ ေအာက္တြင္ Folder name ၌ .exe မ်ားကပ္ေနျခင္း။

– Dics သို႔မဟုတ္ disc drive မ်ား အသံုးျပဳလို႔မရျခင္း။

Virus မက်ေရာက္ေအာင္ တားဆီးကာကြယ္ရန္အခ်က္မ်ား

– အင္တာနက္အသံုးျပဳလွ်င္ Window Personal firewall ကို အသံုးျပဳရန္လိုအပ္ပါသည္။

– Window OS ျဖစ္ပါက Microsoft site သို႔သြား၍ update လုပ္ျခင္း (သို႔) automatics updates လုပ္သင့္ပါသည္။

– Antivirus Software ေတြကိုအသံုးျပဳမယ္ဆိုရင္ License Version ကိုသံုးသင့္ပါတယ္။

– Antivirus Software Version အသစ္မ်ားထြက္လွ်င္လည္း လိုက္ၿပီး မိမိ Antivirus Software ကို Upgrade လုပ္သင့္ပါတယ္။

– Antivirus Software မ်ားကို License Version မ်ားျဖင့္ ဝယ္ယူအသံုးျပဳေသာ္လည္း အၿမဲ Update လုပ္သင့္ပါတယ္။

– တခ်ိဳ႕ Antivirus Software မ်ား၏ေကာင္းကြက္မ်ားမွာ တစ္ခုႏွင့္တစ္ခုတူခ်င္မွတူပါလိမ့္မည္။ နမူနာအားျဖင့္ “Antivirus” မွာ Bit
Defender မွာစစ္လိုက္လို႔ လြတ္ထြက္သြားမယ္ဆိုရင္ Kaspersky နဲ႔ စစ္တဲ့အခါမွာ မိေနတတ္ပါတယ္။

– မိမိရဲ႕စက္မွာ “Offline” နဲ႔အသံုးျပဳရင္ေတာင္ Update File ေတြကို အၿမဲတမ္း Download ခ်ျခင္း သို႔မဟုတ္ Software ဆိုင္ေတြမွာ ဝယ္ယူျခင္းျဖင့္ Update လုပ္သင့္ပါတယ္။

– External Drive မ်ား USB Flash Drive မ်ားကို မိမိကြန္ပ်ဴတာ ခ်ိတ္ဆက္လွ်င္ Scan အရင္ဖတ္သင့္ပါတယ္။

ကိုးကား- ျမန္မာႏိုင္ငံ ကြန္ပ်ဴတာအေရးေပၚတံု႔ျပန္ေရးအဖြဲ႕